360º – Geo Reportage
De messen van Laguiole zijn een begrip, maar niet meer bij de jeugd.
Voordat we naar serieuzere wapens opschaalden (wat waren we gelukkig met de zware luchtbuks die we bij het bereiken van de Joodse meerderjarigheid kregen!) liepen we met een mes op zak. En omdat we in Frankrijk woonden was dat évidemment een vouwbaar zakmes uit de streek van Laguiole. Waarmee we meteen een misverstand uit de wereld kunnen helpen: Laguiole is geen merk, maar een appellation contrôlée; messen uit de streek rond dit dorpje in de Auvergne staan bekend als de beste van Frankrijk, al hebben ze geduchte concurrenten in merken als Opinel en K Sabatier. We waren niet ontevreden met ons canif van de Forge de Laguiole, waarvan het roestvrijstalen lemmet vlijmscherp was en het heft van palissander de vorm had van dat ene been van Marlene Dietrich. Maar we waren ons tevens bewust van de beperkingen ervan. Zoals iedere echte man weet, is het onmogelijk om met een zakmes te steken. Dan klapt het lemmet om en kun je je eigen vingers van de grond rapen. De associatie met de padvinderij werkte ook niet in het voordeel van een zakmes, dus zeurden we net zolang tot we een stiletto kregen van inferieure Japanse makelij.
Er bestond enige tijd onduidelijkheid in Frankrijk rond de juridische positie van zakmessen, nadat een man was veroordeeld omdat hij een zakmes van Opinel op straat bleek te dragen. Op 29 januari 1997 heeft het Tribunal de grande instance van Grenoble bepaald dat ‘tout citoyen déambulant paisiblement sur la voie publique’ een zakmes mag dragen waarvan het lemmet niet vergrendeld kan worden. Stiletto’s en vlindermessen, bijvoorbeeld, zijn wel verboden op straat.
De documentaire ‘Die scharfen Klingen der Auvergne’ die in Arte’s 360º – Geo Reportage wordt uitgezonden vertelt het verhaal van de messen uit de streek rond Laguiole. Laguiolemessen worden nog steeds artisanaal vervaardigd. Ze zijn vrij lang en smal, hebben een elegant heft en zijn pittig aan de prijs. Voor de Laguiole Picknick Amourette met kurkentrekker betaal je op internet 154,00 euro. Maar de messen zijn niet meer zo populair bij de jeugd als vroeger. Klaagt messenmaker Charles Couttier: ‘De jeugd van tegenwoordig spuugt op messen en messenmakers. In hun zak hebben ze geen mes, maar een iPhone en dat soort dingen.’





